Եվրոպական դատարանը մարդու իրավունքների (ՄԻԵԴ) վճռով Ադրբեջանին մեղավոր ճանաչեց հայ զինվորի խոշտանգման և գլխատման համար՝ 2016 թվականի ապրիլյան պատերազմի ընթացքում։ Այս վճիռը, ըստ իրավաբան Արա Ղազարյանի, բացահայտում է պատերազմի իրական դեմքը և կասկածի տակ է դնում Ադրբեջանի ինքնապաշտպանության և «Հայրենական պատերազմի» լեգիտիմությունը։
ՄԻԵԴ-ի որոշման համաձայն, Ադրբեջանը պարտավոր է զոհված զինվորի ընտանիքին վճարել 104,210 եվրո փոխհատուցում։ Ապրիլյան պատերազմը, որը հայտնի է նաև որպես քառօրյա պատերազմ, տեղի ունեցավ 2016 թվականի ապրիլի 1-ից 4-ը՝ Լեռնային Ղարաբաղի շփման գծում։ Սա առաջին խոշոր ռազմական բախումն էր 1994 թվականի հրադադարի համաձայնագրից հետո։
Իրավաբան Արա Ղազարյանը, ով ներկայացնում էր սպանված զինվորի ընտանիքը դատարանում, նշում է, որ այս վճիռը ապացուցում է Ադրբեջանի կողմից իրականացված պատերազմական հանցագործությունները։ Նա ընդգծում է, որ դատարանը հաստատել է, որ ադրբեջանական զինված ուժերը կատարել են այդ հանցագործությունները։
Իրավաբան Արաքս Մելքոնյանը նշում է, որ հայցվորները ՄԻԵԴ ներկայացրել են 22 գործ՝ կապված 2016 թվականի ապրիլյան պատերազմի ընթացքում կատարված հանցագործությունների հետ։ Սա առաջին վճիռն է այդ գործերից։ Մելքոնյանը հավելում է, որ դատարանը ընդունել է հայկական կողմի ներկայացրած ապացույցները՝ ներառյալ ադրբեջանցիների կողմից արված լուսանկարները, դատաբժշկական եզրակացությունները և Ադրբեջանի պաշտպանության նախարարության հայտարարությունները։
Ադրբեջանը, սակայն, մերժում է մեղադրանքները՝ պնդելով, որ իրադարձությունները տեղի են ունեցել ակտիվ ռազմական գործողությունների ընթացքում և որ հետաքննությունը չի հայտնաբերել հանցագործության ապացույցներ։ Ադրբեջանի արտաքին գործերի նախարարությունը դատապարտել է ՄԻԵԴ-ի վճիռը՝ այն անվանելով «անարդար և կողմնակալ»։
Այս վճիռը կարևոր է Հայաստանի համար, քանի որ այն հաստատում է Ադրբեջանի կողմից իրականացված պատերազմական հանցագործությունները և կարող է ազդել ապագա իրավական գործընթացների վրա։ Հայաստանի իրավաբանները նշում են, որ անկախ միջպետական գործերի դադարեցումից, անհատական հայցվորները դեռ կարող են դիմել դատարան՝ Ադրբեջանի դեմ։
Վերջում, իրավաբան Հասմիկ Հարությունյանը ընդգծում է, որ խաղաղության հաստատումը պահանջում է ճանաչել զոհերի իրավունքների խախտումները և օգտագործել իրավական մեխանիզմներ՝ այդ իրավունքները վերականգնելու և փոխհատուցում տրամադրելու համար։
Նյութը՝ ըստ Բնօրինակ հոդված-ի։
